የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ አዲስ ፈቃድና የዋጋ ማስተካከያ ይፋ አደረገ

የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ያስተዋወቀው አዲስ መመሪያ ለውጭ ንግድ ተዋንያን የዘረጋው አሠራር የሚከተሉትን ነጥቦች በዝርዝር ያካትታል፦

በመጀመሪያ ደረጃ፣ የውጭ ምንዛሬ እና የቁጠባ (Retention) ሂሳብ ያላቸው አስመጪዎችና ላኪዎች፣ ለንግድ ግብይታቸው የሚያስፈልገውን የብድር ደብዳቤ (LC) እና የሰነድ መክፈያ (CAD) ፈቃድ ለማግኘት ከዚህ ቀደም ይደረግ እንደነበረው የብሔራዊ ባንክን ቅድመ ፈቃድ መጠበቅ አያስፈልጋቸውም። አሁን ባንኮች ይህንን ፈቃድ በራሳቸው ሥልጣን በቀጥታ እንዲያፀድቁ ሙሉ ሥልጣን ተሰጥቷቸዋል። ይህ ማለት ነጋዴዎች ለፈቃድ የሚጠብቁትን ረጅም ጊዜ በመቀነስ፣ በቀጥታ ከንግድ ባንኮቻቸው ጋር በመነጋገር የንግድ ሂደታቸውን በፍጥነት ማከናወን ይችላሉ።

ሁለተኛ፣ የውጭ ምንዛሬ ሂሳብ ያላቸው ደንበኞች ከዚህ ቀደም የነበረውን ጥብቅ የባንክ ቁጥጥር በማቃለል፣ የባንኮችን ቅድመ ፈቃድ ሳይጠብቁ የሸቀጥ ጭነት ትዕዛዝ መስጠት ወይም ጭነት ማስጀመር እንደሚችሉ ተፈቅዶላቸዋል። ሆኖም ይህንን አገልግሎት ሲጠቀሙ፣ የክፍያ ሂደቱ የሚፈጸመው አስፈላጊ የሆኑ የንግድ ሰነዶች በባንክ ቀርበው ሲረጋገጡ ብቻ ነው። ይህም በዕቃ ማዘዝ ሂደት ላይ ይስተዋል የነበረውን ቢሮክራሲ በመቅረፍ፣ የዕቃዎችን ወደ ሀገር ውስጥ መግባት ወይም ከሀገር መውጣት ሂደት ያቀላጥፋል።

ሦስተኛ፣ የኤልሲ (LC) አገልግሎት ክፍያ አሠራር በዘመናዊ የዓለም አቀፍ የንግድ ስሌት እንዲመራ ተደርጓል። ከዚህ በኋላ ባንኮች የሚያስከፍሉት ክፍያ በአንድ ጊዜ የሚወሰን ሳይሆን፣ በዓመታዊ ተመን ተሰልቶ እንደ ሰነዱ የመቆያ ጊዜ (Tenor) ልክ ተመጣጣኝ (Pro-rata) ሆኖ እንዲሰላ ተወስኗል። ይህ አሠራር ነጋዴዎች ለሰነድ ቆይታ ጊዜው ብቻ ክፍያ እንዲፈጽሙ በማድረግ፣ ከዚህ ቀደም ለረጅም ጊዜ የሰነድ ቆይታ ሲከፍሉት የነበረውን ከፍተኛ የአገልግሎት ክፍያ በእጅጉ ይቀንሳል።

አራተኛ፣ ባንኮች የሚያስከፍሉት ዓመታዊ የኤልሲ አገልግሎት ክፍያ፣ የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ቀደም ብሎ ባስቀመጠው ከፍተኛ የክፍያ ጣሪያ (Ceiling) መብለጥ የለበትም። ይህ መመሪያ ባንኮች በአገልግሎት ክፍያ ስም በዘፈቀደ ዋጋ እንዳይወስኑ የሚያግድ ሲሆን፣ ነጋዴዎችን ከከፍተኛ ወጪ ለመጠበቅ ተብሎ የተወሰነ ጥብቅ ቁጥጥር ነው። በዚህም መሠረት ባንኮች የተቀመጠውን ጣሪያ ሳይሻገሩ፣ ግልጽ እና ተመጣጣኝ በሆነ መልኩ አገልግሎታቸውን እንዲሰጡ ይገደዳሉ።

በአጠቃላይ እነዚህ አራት ዋና ዋና የለውጥ ነጥቦች የንግድ ተዋንያንን ከቢሮክራሲ ነፃ ለማድረግና የንግድ ወጪን ለመቀነስ የተቀረፁ ናቸው። መመሪያዎቹ የውጭ ንግድ ተወዳዳሪነትን ለማሳደግ፣ በባንክና በደንበኞች መካከል ያለውን የግብይት መስተጋብር ለማቀላጠፍ እንዲሁም በሂደቱ ውስጥ ግልጽነትን ለመፍጠር ያለሙ ናቸው። ነጋዴዎች በየዕለቱ የሚገጥሟቸውን የአሠራር እንቅፋቶች በማስወገድ፣ የውጭ ንግድ ዘርፉን ይበልጥ ቀልጣፋና ተወዳዳሪ ማድረግ የዚህ አዲስ መመሪያ ዋነኛ ዓላማ ነው ተብሏል።